Dünyanın en eski orman yangınının kalıntıları Galler’de tespit edildi

Dünya üzerindeki en eski orman yangınına dair kalıntıların Galler’in güneyinde keşfedildiği açıklandı.

BBC’nin Bilim muhabiri Jonathan Amos’un aktardığına nazaran, keşif, çok çok yaşlı bir çamur taşının içinde kömürleşmiş kalıntıların bulunması ile gerçekleşti. Eski derken de 430 milyon yıl öncesinden, Dünya tarihindeki Silüryen Devir’den bahsediliyor. O devirde lakin birkaç öncü bitki toprak üzerine çıkmayı başarmıştı. Pekala tutuşan ve kömürleşen şey neydi? Bunun büyük bir ihtimalle dev mantarlardan oluşan bir orman olduğu düşünülüyor.

‘BİTKİ ÖRTÜSÜ BUGÜNKÜNDEN ÇOK FARKLIYDI’

Paleobotanikçi Ian Glasspool, “Silüryen Dönem’deki bitki örtüsü bugünkünden çok farklıydı” diyerek açıklıyor: “Bu devirde odunsu bitkiler şimdi oluşmamıştı. Bitki örtüsünün büyük kısmı hayli kısaydı. Fakat bu devirde bir dev vardı ki kalan her bitkiyi cüce gösteriyordu. Prototaksit isimli gizemli bir fosildi bu… 8 metreye kadar uzayabildikleri üzere, genişlikleri de 1 metre civarındaydı. Bu dev mantar, penis gibisi bir yapıyla üste gerçek uzanıyordu.”

BBC’ye konuşan Glasspool, bu mantarların yükünün 10 tona çıkabildiğini de söyledi.
Glasspool’a nazaran, bu gizemli organizmalar tutuştu ve kömürleşmiş kalıntıları geride bıraktı.

Keşfin yapıldığı çamurtaşı, Galler’in başşehri Cardiff’in dışındaki Rumney’de yer altından çıkarıldı.
Yangın kalıntılarının, bugün artık Britanya Adaları olarak bilinen kara kesimleri Güney Yarımküre’deyken yere düştüğü düşünülüyor.

Bulunan kalıntı, deniz kenarında bir oluşumun izlerini taşıyor. Bu da kalıntıların denizle buluştuğu manasına geliyor. Bu da kendi içinde yangının büyüklüğü konusunda açıklayıcı izler taşıyor. Prototaksit yangının izlerinin denize taşan kalıntılarda yer almasının yangının büyüklüğü konusunda işaret verdiği bedellendiriliyor.

Benzer bir yangına dair izler Polonya’nın Kielce bölgesinde de bulundu. İkisi bir arada değerlendirildiğinde Dünya üzerindeki en eski yangına ilişkin tarih 10 milyon yıl geriye gidiyor.

‘OKSİJEN ÖLÇÜSÜ DAHA FAZLAYDI’

Bilim insanları Silüryen Devir’de Dünya’da bulunan oksijen düzeyine ait de varsayımlar yapıyor. Bugün havada yüzde 21 oranında oksijen yer alıyor. Lakin erken devirde bu çok daha az bir ölçüdeydi. Paleobotanikçi Ian Glasspool “Yangınların oluşabilmesi için üç şeye muhtaçlık var: yanıcı unsur, tutuşturacak bir etken (bu örnekte büyük ihtimalle yıldırım) ve atmosferde en az yüzde 16 oranında oksijen” diyor. Glasspool bu üzere keşiflerle vakit içinde atmosferdeki oksijenin nasıl geliştiğini de verilendirebildiklerini söylüyor. (BBC Türkçe)